Με ωτασπίδες στο τελευταίο μίλι!

Το ψήφισμα του ΣΑ του ΟΗΕ (13 ψήφοι υπέρ, δύο αποχές) έδωσε εντολή στην παρουσία της ΟΥΝΦΙΚΥΠ στην Κύπρο έως τις 31 Ιανουαρίου 2027. Το ψήφισμα περικλείει μιαν κρίσιμη «στιγμή» στην ιστορία του κυπριακού -γι’ αυτό ας το κρατήσουμε σε κάποιο αρχείο, ίσως να είναι μέρος της ιστορίας του.  Αφού «επαναβεβαιώνει τη λύση βασισμένη σε μια ΔΔΟ με πολιτική ισότητα, όπως προβλέπεται στα σχετικά ψηφίσματα του ΣΑ» απευθύνεται στους κυπρίους: «Η ευθύνη για την εξεύρεση λύσης ανήκει πρώτα και κύρια στους ίδιους τους Κυπρίους». Ύστερα καταγράφει την παταγώδη αποτυχία γύρω από τα οδοφραγματα υπογραμμίζοντας «τη σημασία προόδου στη διάνοιξη νέων σημείων διέλευσης». Το ΣΑ υπογραμμίζει «την ακεραιότητα και το απαραβίαστο της Νεκρής Ζώνης» και καταδικάζει τις «συνεχιζόμενες παραβιάσεις του στρατιωτικού status quo», συμπεριλαμβανομένων «μη εξουσιοδοτημένων κατασκευών και εγκατάστασης συστημάτων επιτήρησης στρατιωτικού τύπου», που «δημιουργούν σημαντικές προκλήσεις στις επιχειρήσεις και στην εντολή της UNFICYP».  Καλεί «τις δύο πλευρές να αφαιρέσουν όλες τις μη εξουσιοδοτημένες κατασκευές» και να «σεβαστούν πλήρως την ελευθερία κινήσεων της UNFICYP σε ολόκληρη την Κύπρο»

Η Ε/Κ πλευρά είχε κάθε συμφέρον να συμπλέει με τα ΗΕ. Τώρα διαβάζουμε αναφορές του τύπου «οι δύο πλευρές να αφαιρέσουν…να σεβαστούν κλπ». Ποιος είναι ο εγκέφαλος αυτής της ανεγκέφαλης πολιτικής, ώστε το ΣΑ να ζητά και από τις «δύο πλευρές…ελευθερία κινήσεων της UNFICYP σε ολόκληρη την Κύπρο;». Πραγματικά, νέο στοιχείο οι αναφορές «στις επιπτώσεις της κοινωνικοοικονομικής ανισότητας μεταξύ των δύο κοινοτήτων». Το ψήφισμα 2771 (2025) αναγνώρισε ότι τέτοιες ανισότητες ενδέχεται να οδηγήσουν σε περαιτέρω αποξένωση στο νησί και ενθάρρυνε προσπάθειες για την αντιμετώπισή τους»

Εκ πρώτης όψεως ξενίζει, τόσο η έκταση όσο και η ένταση της αναφοράς για το «ενδοκυπριακό εμπόριο» και το «κοινωνικοοικονομικό χάσμα». Το σημείο αυτό από μόνο του δεν εξηγεί κάτι. Αν όμως το διασυνδέσουμε με την τελευταία παράγραφο του ψηφίσματος, τότε έχουμε μιαν λογική ερμηνεία των πραγμάτων:  «Το ΣΑ αποφασίζει την παράταση της εντολής της UNFICYP έως τις 31 Ιανουαρίου 2027» και δηλώνει ότι θα «συνεχίσει να παρακολουθεί στενά την κατάσταση στην Κύπρο. Ζητεί, ακόμη, δύο εκθέσεις του ΓΓ με τεκμηριωμένη αξιολόγηση της προόδου και της απόδοσης της αποστολής».

Δύο εκθέσεις ακόμα, είναι οι τελευταίες δύο του Α. Γκουτέρες, καθώς ολοκληρώνει τη θητεία του στο τέλος του 2026. Το ΣΑ «ζητά τεκμηριωμένη αξιολόγηση της προόδου» για το κυπριακό σε συνάρτηση με «την απόδοση της UNFICYP». Άρα υπό το φως της σημερινής κατάστασης, το ΣΑ ζητά: 1ον «Αξιολόγηση της απόδοσης», κατά πόσο δηλαδή οι δυνάμεις της UNFICYP θα είνα σε κάτι χρήσιμες για να παραμείνουν στη νήσο και μετά το τέλος Ιανουαρίου 2017. 2ον, Αξιολόγηση της προόδου στο Κυπριακό και της απόρριψης από τον ΓΓ της σκέψης για πενταμερή στα τυφλά. 3ον Η ισχυρή αναφορά στο «ενδοκυπριακό εμπόριο» παραπέμπει στο «απ’ ευθείας εμπόριο» και στην αλλαγή των κανόνων διεξαγωγής του, 4ον,  Το ΣΑ ανοίγει σελίδα, μιλά ανοικτά για άλλες «διευθετήσεις» σε σχέση με την αποστολή των ΗΕ στην Κύπρο και το ρόλο της στη νήσο ήδη από το 1964, 5ον.  Εντυπωσιάζει η παγερή αδιαφορία της Ε/Κ ηγεσίας απέναντι στις εξελίξεις, λες και αφορά κάποιαν άλλη, μακρινή Ταϊβάν!

Ταυτόχρονα, η γύρω επικαιρότητα τρέχει:

Στο Ομάν συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν. Οι ΗΠΑ θέτουν πάνω στο τραπέζι  το πυρηνικό και  πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν. Η Τεχεράνη αποδέχεται για διαπραγμάτευση μόνο το πρώτο.

«Κλείδωσε» για τις 11/2 η συνάντηση  Κ. Μητσοτάκη με Τ. Ερτογάν. Σύμφωνα με τον έλληνα ΚΕ Π.  Μαρινάκη «το 6ο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας θα γίνει στην Άγκυρα στις 11/2» (πηγή: «το Βήμα» 5/2).

Στο Κάϊρο συνομιλίες προέδρων Αιγύπτου-Τουρκίας, Α. Σίσι, Τ. Ερτογάν (4/2). Α. Σίσι: «Επιβεβαιώσαμε την ανάγκη να εργαστούμε για την αύξηση του όγκου των εμπορικών συναλλαγών στα 15 δισ δολάρια». Δηλώσεις Τ. Ερτογάν: «Η Αίγυπτος είναι ήδη ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Τουρκίας στην Αφρική. Η Άγκυρα στοχεύει στην αύξηση του διμερούς όγκου εμπορίου από 8-9 δισεκατομμύρια δολάρια σε 15 δισ δολάρια» (πηγή: «Χουρριέτ», 4/2).

Μια, μάλλον, νέα είδηση. «Η Συρία υπέγραψε προκαταρκτική συμφωνία με τον αμερικανικό ενεργειακό γίγαντα Chevron και την Καταριανή εταιρεία Power International για την εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου στα ανοικτά των ακτών της χώρας. Στην τελετή  παρέστη ο Σύρος πρόεδρος και ο απεσταλμένος των ΗΠΑ στη Συρία Τομ Μπαράκ, (πηγή: πρακτορείο ειδήσεων SANA, 5/2).

Σε μια ζώνη που κάθε μέρα ζει στην αστάθεια και στο  απρόβλεπτο, μια νήσος εμφανίζεται απίστευτα αδρανής. Ενώ βλέπει τις εξαιρετικά επικίνδυνες εξελίξεις, εκπλήσσει η παγερή αδιαφορία της για όσα περιβάλλουν την ίδια. Η υπόθεση «ανοίξτε, έστω, ένα οδόφραγμα», έχει ήδη εξελιχθεί σε φαρσοκωμωδία. Άρα, ενώ παριστάνεις το πρότυπο περιφερειακής σταθερότητας, στην πράξη κλείνεις την πόρτα στους δύο απεσταλμένους του ΟΗΕ και της ΕΕ. Έτσι, εκθέτεις τη χώρα σου σε νέους, απρόβλεπτους κινδύνους και τους περιέγραψε με ακρίβεια ο ΓΓ των ΗΕ στην πρόσφατη Έκθεσή του στο ΣΑ. Ούτε ο  έλεγχος της ενημέρωσης, ούτε το βλέμμα στους εσωτερικούς συσχετισμούς, λύνουν προβλήματα. Αντίθετα, δείχνει μικροπολιτική διάθεση και περιπλέκει τα ουσιώδη γιατί οι εξωτερικοί παίκτες του κυπριακού (όσοι έχουν απομείνει) διαβάζουν τι σημαίνει κωλυσιεργία μπροστά στο χείλος του γκρεμού…

Λάρκος Λάρκου